TARİHİ YAPILARDA SÜTUN BAŞLIKLARININ GÜÇLENDİRİLMESİ
Tez Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Aksaray Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, İnşaat Mühendisliği, Türkiye
Tez Danışmanı: Doç. Dr. Fatih Kürşat Fırat
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Özet:
Bu çalışmada tarihi yapılarda bulunan taş sütun başlıkları için farklı
güçlendirme yöntemlerinin işlevselliği değişik modeller üzerinde deneysel
olarak incelenmiştir. Bu kapsamda sütun
başlıklarında meydana gelen hasarlar ve bu hasarların kaynakları ele
alınmıştır. Bu hasarlar için ne tip güçlendirme yöntemleri kullanılabileceği
irdelenmiş ve farklı tip güçlendirme yöntemleri için bir takım modeller
önerilmiştir. Her bir model için üç adet
olmak üzere toplamda kırk iki adet aynı özelliklere sahip taş numunesi taş ocağında
belirlenen boyutlarda üretilmiştir. Bu numunelerden üç tanesi referans numune
olarak göz önüne alınmış, diğerleri ise güçlendirme yöntemlerinin uygulanacağı
farklı modellerin numuneleri olarak belirlenmiştir. Toplamda on üç adet model
dikkate alınmış ve her model için üç adet numune deneye tabi tutulmuştur. Genel anlamda güçlendirme yöntemi olarak
farklı FRP şerit uygulamaları, değişik
adetlerde çelik çubuğa sütun başlığı numunesi içerisinde gerilme verilmesi ve
değişik metal çemberleme örnekleri kullanılmıştır. İlaveten deneysel
çalışmalarda kullanılan Tomarza taşının bir takım fiziksel özellikleri
belirlenmiştir. Sonuç olarak her bir model için yapılan deney sonucunda elde
edilen taşıma yükü kapasiteleri karşılaştırılmıştır. Günümüzde sütun başlıklarının
güçlendirilmesinde sıklıkla kullanılan metal çemberleme yönteminin belirli
sınırlar içerisinde kaldığı belirlenmiştir. Yeterli kalınlıkta FRP şerit
uygulamasının ise sütun başlıklarının taşıma kapasitesini dikkate değer oranda
artırdığı tespit edilmiştir.