Arşiv Belgeleri Işığında Rauf Orbay'ın Hayatı ve Siyasi Faaliyetleri
Tez Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Erciyes Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Tarih Bölümü , Türkiye
Tez Danışmanı: Hikmet Zeki Kapcı
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Desteklendiği Program: Diğer
Özet:
Bu çalışma Hüseyin Rauf Orbay’ın hayatı ve askeri ve
siyasi faaliyetlerini ortaya çıkarmak amacıyla hazırlanmıştır.1881
yılında İstanbul’da doğan Hüseyin Rauf Orbay, Osmanlı Devleti’nin son dönemi,
Millî Mücadele dönemi, İnkılaplar dönemi ve İnönü dönemindeki askeri ve siyasi faaliyetleri
ile tarihimizdeki önemli isimlerden biri olmuştur. Balkan Savaşları’nda
Hamidiye kruvazörü ile yaptığı başarılı akınlar sayesinde tarihe “Hamidiye
Kahramanı” olarak geçmiştir. I. Dünya Savaşı’ndan sonra imzalanan Mondros
Ateşkes Antlaşması’nı Osmanlı Devleti adına imzalayan heyetin başında olması
Rauf Bey’i tartışılan bir isim haline getirmiştir ki bu durum Rauf Bey’in
siyasi başarısızlığı olarak değerlendirilmiştir.
Rauf Bey, Millî Mücadele döneminde
Mustafa Kemal Paşa’nın en yakınındaki isimdir. Öyle ki Mustafa Kemal Paşa bu
yakınlığı “Benim Türkiye’yi kurtarmaktaki en hakiki yardımcım” sözleriyle ifade
etmiştir. Rauf Bey, bahriyeden olduğu için Millî Mücadele döneminde herhangi
bir orduya komuta etmemiştir; ama siyasi faaliyetleri ile cephe gerisinde
önemli işlere imza atmıştır. Her ne
kadar milli mücadele döneminde en ön saflarda yer alsa da İnkılaplar döneminde
bazı açıklamaları ve inkılaplar karşısındaki tavrıyla tartışılan bir isim
haline gelmiştir. Özellikle Cumhuriyet’in ilanı dolaysıyla İstanbul’da
gazetelere verdiği demeçten ötürü oldukça eleştirilmiştir. İnkılaplar döneminde
çeşitli sebeplerle geri planda kalan Rauf Bey, İnönü döneminde tekrar siyaset
sahnesine çıkmıştır. II. Dünya Savaşı’nın en çetin olduğu dönemde ve
İngiltere’nin Türkiye’yi savaşa sokma çabalarının yoğunlaştığı dönemde Londra
Büyükelçisi olmuştur.