Tez Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Entegre Su Yönetimi, Türkiye
Tez Danışmanı: Metin Güner
Tezin Onay Tarihi: 2022
Tezin Dili: Türkçe
Özet:
Su yaşamın vazgeçilmez bir gereksinimidir. Kentsel,
tarımsal ve endüstriyel su temini ve dağıtımı sistemlerinin en önemli
bileşenleri pompalar ve motorlardır. Yer altından su temini için genellikle
dalgıç pompalar tercih edilir. Su temininde karşı karşıya kalınan en önemli
sorunların başında enerji tüketimi gelir. Eğer bir dalgıç pompa doğru işletim
noktasında çalışmıyorsa verimi ciddi oranda düşer. Maalesef dalgıç pompalar
sürekli olarak izlenemedikleri için verimli mi verimsiz mi çalıştığı da tespit
edilemez. Uzaktan izleme sistemine sahip dalgıç pompalarda ise operatörler
uzman değilse genellikle pompa verimine ilişkin yorum yapamaz. Bu durumda,
oldukça fazla enerji israfı gerçekleşir. Bu tez çalışmasında, anlık debi ve basma
yüksekliği bilinen veya bir uzaktan izleme sistemi ile yazılımsal olarak takip
edilebilen bir dalgıç pompaya sahip bir sondaj kuyusunun doğru işletim
noktasında çalışan bir pompa ile yenilenmesi veya doğru frekansta çalışması halinde
yani ideal durumda ne kadar enerji tüketeceğini belirleyebilen bir yapay zekâ
regresyon modeli önerilmiştir. Önerilen model Matlab yazılımında simüle edilmiş
ve Microsoft Azure Machine Learning Studio bulut bilişim uygulamasında
gerçekleştirilerek nesnelerin interneti teknolojisi ile çalışan web tabanlı bir
su yönetim sistemi uygulamasına gerçek-zamanlı olarak entegre edilmiştir.
Yapılan simülasyon çalışmaları ve saha uygulamaları, önerilen modelin başarıyla
ideal enerji tüketimini belirleyebildiği ve operatörlere pompa seçim önerileri
sunabildiğini göstermiştir.