Özel Gereksinimli Öğrenciler ve Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu


Deniz S.

in: DİKKAT EKSİKLİĞİ VE HİPERAKTİVİTE BOZUKLUKLARI, Dr. Öğr. Üyesi Yahya ÇIKILI – Dr. Öğr. Üyesi Mehmet YAVUZ, Editor, Eğiten Yayıncılık, Ankara, pp.63-83, 2019

  • Publication Type: Book Chapter / Chapter Vocational Book
  • Publication Date: 2019
  • Publisher: Eğiten Yayıncılık
  • City: Ankara
  • Page Numbers: pp.63-83
  • Editors: Dr. Öğr. Üyesi Yahya ÇIKILI – Dr. Öğr. Üyesi Mehmet YAVUZ, Editor

Abstract

Özel Gereksinimli Çocuklar arasında sık rastlanılan ÖÖG’de okuma becerileri başta olmak üzere yazma, matematik ve dil gelişimlerinde çeşitli sorunlar olduğu bilinmektedir. ÖÖG ve diğer Özel Gereksinimli Çocukların tanılanması Tıbbi ve Eğitsel Değerlendirme ile yapılmaktadır. Nedenlerinin genetik ve organik olduğu yönünde güçlü bulguları bulunan ÖÖG olan çocukların yaklaşık yarısında DEHB belirtileri de görülmektedir. Sosyal etkileşim ve iletişim becerilerindeki yetersizlikler ve takıntılı/yineleyici davranışları ile tanılanabilen OSB olan çocukların yaygınlığı ile ilgili kaynakların sürekli artan bir rakam verdikleri görülmektedir. Özellikleri itibariyle birbirlerinden farklılıklar sergileyebilen bu çocukların nedenleri henüz açıklığa kavuşmamış olsa da genetik olabileceği yönünde bulgular vardır. Alan yazında, OSB olan çocuklarda DEHB belirtilerinin görülmesi ile ilgili yaklaşık olarak % 25 ve 80 arasında verilen rakamlara rastlanmaktadır. ZY olan çocuklar zihinsel işlevlerde normalaltı, uyumsal davranışlarda yetersizlik ve 18 yaşından önce ortaya çıkan bir engel grubudur. ZY toplumlarda yaklaşık %3 oranında görülmektedir. Kendi içerisinde farklı isimlerle sınıflandırması yapılabilen ZY Hafif, Orta, Ağır ve Çok Ağır olmak üzere dört grupta incelenmektedir. ZY olan çocukların yaklaşık % 8 ile 20’sinde DEHB belirtileri olduğu rapor edilmektedir. Özel Gereksinimli Öğrenciler ve Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu 77 ÖY olan çocuklar akademik becerilerdeki üstünlükleri, resim, müzik, spor faaliyetleri gibi alanlardaki yetenekleri ve yaratıcılık, liderlik gibi özellikleri ile dikkat çekmektedirler. Dil ve konuşma gelişimlerindeki üstünlükleri, fiziksel görünüşleri, merhamet, adalet gibi anlayışları, yüksek motivasyon ve güçlü bellekleri ile dikkat çeken bu çocuklarda da DEHB belirtilerinin olduğu araştırmalarda belirtilmektedir. ÖÖG, OSB, ZY ve ÖY olan çocuklarda büyük oranlarda DEHB’e rastlanılabilmektedir. Son yıllarda yapılan araştırmalar ve DSM-V dikkate alındığında Özel Gereksinimli Çocuklara DEHB tanısının da konulabileceği görülmektedir. DEHB tanısı da alan bu çocukların eğitim ve tedavilerinin kapsamlı bir plan ve ekip işbirliği dâhilinde yürütülmesi gerekmektedir.