Kütanöz Verrukalı Hastalarda Geleneksel Tedavi Yöntemlerinin Kullanımı, Olumsuz Klinik Bulgular ve Tedaviye Uyum: Kesitsel Bir Çalışma

Şen O., Avcı A.

Acıbadem Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, cilt.17, sa.July, August, September 2026, 2026 (TRDizin)

Özet

Amaç: Kriyoterapi, kutanöz verruka tedavisinde poliklinik koşullarında en sık uygulanan ve en kolay erişilebilen standart yöntemlerden biridir. Bu çalışmada, kriyoterapi ile tedavi edilen kutanöz verrukalı hastalarda geleneksel ve kendi kendine uygulanan tedavi yöntemlerinin kullanım sıklığını belirlemek; bu yöntemlerin hastalık algısı, sosyodemografik özellikler ve halk inançlarıyla ilişkisini incelemek; ve söz konusu uygulamaların olumsuz klinik bulgu gelişimi, yaşam kalitesi ve kriyoterapi uyumu üzerindeki etkilerini değerlendirmek amaçlandı. Yöntemler: Kesitsel ve tanımlayıcı tipteki bu çalışmaya kutanöz verruka tanılı 100 hasta dahil edildi. Sosyodemografik ve klinik veriler araştırmacı hekim tarafından yüz yüze görüşmeyle toplandı; Dermatoloji Yaşam Kalitesi İndeksi (DLQI) hastalar tarafından kendi kendine dolduruldu. Hastalar, geleneksel yöntem kullanımına göre önceden bir gruplama yapılmaksızın, veri toplama sonrasında öz-bildirimlerine göre sınıflandırıldı. Verilerin analizinde non-parametrik testler, ki-kare/Fisher testleri ve çok değişkenli lojistik regresyon kullanıldı. Bulgular: Hastaların %47’si en az bir geleneksel yönteme başvurmuştu. Geleneksel yöntem kullanan hastaların %68’inde olumsuz klinik bulgu saptanırken, kullanmayanlarda bu oran %25 idi (p<0,001). Çok değişkenli analizde geleneksel yöntem kullanımı (OR=7,14) ve çoklu klinik tip (OR=5,01) olumsuz klinik bulgu varlığıyla bağımsız olarak ilişkiliydi. DLQI skorları olumsuz klinik bulgu gelişen, geleneksel yöntem kullanan, sosyal utanç yaşayan ve self-mutilasyonu olan hastalarda anlamlı biçimde daha yüksekti (tümü p<0,001). Geleneksel yöntem kullanan hastalarda kriyoterapi uyumu belirgin biçimde düşüktü (%49’a karşı %92; p<0,001) ve bu davranış uyumsuzluk ile bağımsız olarak ilişkiliydi (OR=11,05). Sonuç: Kriyoterapi ile tedavi edilen kutanöz verrukalı hastalarda geleneksel yöntemler yaygındır ve olumsuz klinik bulgu, yaşam kalitesinde bozulma ve kriyoterapiye uyumsuzlukla ilişkilidir. Hasta bilgilendirmesi ve sağlık okuryazarlığının artırılması, bu olumsuz sonuçların önlenmesinde önemlidir.
Purpose: Cryotherapy is one of the most frequently applied and easily accessible standard methods for treating cutaneous verruca in outpatient settings. This study aimed to determine the frequency of traditional and self-applied treatment methods in patients with cutaneous verruca treated with cryotherapy; to examine their relationship with illness perception, sociodemographic characteristics, and folk beliefs; and to evaluate their effects on adverse clinical findings, quality of life, and cryotherapy adherence. Methods: This cross-sectional, descriptive study included 100 patients with cutaneous verruca. Sociodemographic and clinical data were collected by the investigating physician through face-to-face interviews; the Dermatology Life Quality Index (DLQI) was self-completed by the patients. Patients were classified based on self-reported traditional method use post-data collection without prior grouping. Non-parametric tests, chi-square/Fisher tests, and multivariable logistic regression were used for data analysis. Results: Overall, 47% of patients used at least one traditional method. Adverse clinical findings occurred in 68% of traditional method users compared to 25% of non-users (p<0.001). In multivariable analysis, traditional method use (OR=7.14) and multiple clinical type (OR=5.01) were independently associated with a higher prevalence of adverse clinical findings. DLQI scores were significantly higher in patients with adverse clinical findings, traditional method use, social embarrassment, and self-mutilation (all p<0.001). Cryotherapy adherence was markedly lower in traditional method users (49% vs. 92%; p<0.001), representing a factor independently associated with non-adherence (OR=11.05). Conclusion: Traditional methods are common in patients with cutaneous verruca treated with cryotherapy and are associated with adverse clinical findings, impaired quality of life, and non-adherence. Patient education and improving health literacy are essential to prevent these adverse outcomes.