The Concepts of Love and Death in Yunus Emre with Semantic Approaches


Bayram A.

Türk Kültür Mirasını Mayalayanlar: Yunus Emre, Hacı Bektaş, Ahi Evran, İzmir, Turkey, 30 September - 01 October 2021

  • Publication Type: Conference Paper / Unpublished
  • City: İzmir
  • Country: Turkey

Abstract

Yunus Emre is one of the top figures of Turkish literature. He has hundreds of poems that belong to him, and in these poems he has worked in Turkish. He revealed the power of Turkish and created unforgettable poems and expressions that have become a proverb with Turkish.

Semantic methods, on the other hand, aim to analyze a text These methods include linguistics and semiotics. In every field, there are different and theoretical frameworks of analysis, understanding and interpretation methods. These methods were applied to the French language under the leadership of F. de Saussure and continue to be applied by his followers.

Starting with F. de Saussure, C. S: Peirce aimed to reveal deep structured semantic analysis methods by centered on the semiotic text whose theoretical boundaries were drawn. The power expressiveness, depth and artistic workability of the Turkish language are quite suitable to be analyzed by semantic methods. Multi-layered deep structures of Turkish works are rich in hiding different concetual formations in their meaning layers. In this context, semiotic and linguistic analysis methods have also been applied to Turkish texts and important results have been obtained.

In our study, based on Yunus Emre’s poem “Aşık Canı Ölmeye”, an analysis attempt was created on the concepts of love and death in Yunus Emre’s works in general terms. In the study, Derrida’s “Deconstructive criticism” method, the analysis method defined by A. J. Greimas as “Semiological Square” and the concepts of “upper reader” by U. Eco and “representative reader” by M. Riffeterre were used. These concepts were reduced to the level of text linguistics and included in the analysis by focusing on texts and contexts. The semantic developments were dwtermined through the basic metaphors of love and death and the result was reached.

Yunus Emre Türk edebiyatının zirve şahsiyetlerindendir. Şahsına ait yüzlerce şiiri bulunmaktadır ve bu şiirlerde Türkçeyi ilmek ilmek işlemiştir. Türkçenin gücünü ortaya çıkarmış ve Türkçe ile unutulmaz şiirler, adeta bir atasözü hâline gelmiş sözceler oluşturmuştur.

Anlambilimsel yöntemler ise bir metni çözümlemeyi amaçlar. Bu yöntemler dilbilim ve göstergebilimi içine alır. Her alanda değişik ve kuramsal çerçeveleri çizilmiş çözümleme, anlama, anlamlandırma yöntemleri bulunmaktadır. Bu yöntemler F. de Saussure öncülüğünde Fransız diline uygulanmış ve izleyicileri tarafından da uygulanmaya devam etmektedir.

F. de Saussure ile başlayan C. S. Peirce kuramsal sınırları çizilen göstergebilim metni merkeze alıp anlambilimsel çözümleme yöntemleriyle derin yapıdaki anlam haritalarını ortaya çıkarmayı amaçlamıştır. Türk dilinin gücü, anlatım kabiliyeti, derinliği ve sanatsal işlenilebilirliği anlambilimsel yöntemlerle incelenmeye oldukça uygundur. Türkçe eserlerin çok katmanlı derin yapıları, anlam katmanlarında farklı kavramsal oluşumları gizleme açısından zengindir. Bu bağlamda, göstergebilimsel ve dilbilimsel çözümleme yöntemleri Türkçe metinlere de uygulanmaya başlanmış ve önemli sonuçlar elde edilmiştir.

Yaptığımız çalışmada Yunus Emre’nin “Aşık Canı Ölmeye” şiiri temel alınarak, genel anlamda da Yunus Emre’nin eserlerinde aşk ve ölüm kavramları üzerinde bir çözümleme denemesi oluşturulmuştur. Çalışmada J. Derrida’nın “Yapı bozucu eleştiri” yöntemi, A.J. Greimas’ın “Göstergebilimsel Dörtgen” şeklinde tanımladığı çözümleme yöntemi, U. Eco’nun “üst okur”, M. Riffaterre’in “örnek okur” kavramları kullanılmıştır. Bu kavramlar metin dilbilimi düzlemine indirgenerek, metinler ve bağlamlar merkeze alınarak çözümlemeye dâhil edilmiştir. aşk ve ölüm temel metaforları üzerinden anlamsal gelişimler tespit edilerek sonuca ulaşılmıştır.