SÜRDÜRÜLEBİLİR KENT LOJİSTİĞİNDE PAYLAŞIMLI BİSİKLET SİSTEMİ İSTASYONU YER SEÇİMİ İÇİN ÇOK KRİTERLİ KARAR VERME VE OPTİMİZASYONA DAYALI HİBRİT BİR YAKLAŞIM
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Kayseri Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, ULUSLARARASI TİCARET VE LOJİSTİK ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: NİMET ELMACIOĞLU
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): Oğuz Öcal
Eş Danışman: Neslihan Demirel
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu tez çalışmasında, kent içi sürdürülebilir ulaşım sistemlerinin güçlendirilmesine katkı sağlamak amacıyla Paylaşımlı Bisiklet Sistemi (PBS) istasyonu yer seçimi problemi ele alınmıştır. Çalışmanın temel amacı, yer seçimi kararını yalnızca nüfus erişimi odaklı değil aynı zamanda belirlenen kriterlere göre açılacak istasyonların hizmet performansını da eş zamanlı optimize edecek şekilde çok amaçlı bir çözüm seti sunmaktır. Bu kapsamda, ilk olarak istasyon yer seçiminde önem arz eden kapsamlı bir kriter seti oluşturulmuş ve bu kriterler IDOCRIW yöntemiyle ağırlıklandırılmış, alternatif lokasyonların performansı CoCoSo yöntemiyle değerlendirilmiştir. Elde edilen performans değerlendirme sonuçlarının karşılaştırmalı analizleri farklı Çok Kriterli Karar Verme (ÇKKV) yöntemleri aracılığıyla gerçekleştirilmiştir. ÇKKV ile alternatif lokasyonlara ilişkin belirlenen performans sıralamaları maksimum kapsama modeli şeklinde geliştirilen optimizasyon problemine entegre edilerek hibrit bir karar verme yaklaşımı sunulmuştur. Modelde hali hazırda açılmış olan mevcut istasyonlar da yeni açılacak istasyonların yer seçiminde dikkate alınmıştır. Kapsanan nüfus ile açılması planlanan istasyonların ÇKKV'den elde edilen performans değerlerinin maksimizasyonunun eş zamanlı olarak karar çerçevesinde dikkate alınmasını sağlamak üzere pareto analizi yaklaşımı kullanılmıştır. Elde edilen sonuçlar, PBS yer seçimi için önerilen hibrit yaklaşımın kısa sürede etkin sonuçlar ürettiğini ortaya koymuştur.